E-Dönüşüm KOBİ Esnaf, Şahıs Şirketi & KOBİ Dijitalleşme Dergisi
NACE Ara
NACE: 561111 Ayrık: 56.11.11 Az Tehlikeli KOSGEB Geleneksel Girişimci GİB e-Adisyon & Yeni Nesil ÖKC Kapsamı AB: 56.11 | ABD: 7223,

561111 NACE Kodu: Oturacak yeri olan fast-food (hamburger, sandviç, tost vb.) satış yerleri (büfeler dahil) tarafından sağlanan yemek hazırlama ve sunum faaliyetleri

KONAKLAMA VE YİYECEK HİZMETİ FAALİYETLERİ ana sektörü ve Yiyecek ve içecek hizmeti faaliyetleri grubu altında faaliyet gösteren KOBİ'ler için resmi 6331 İSG yükümlülükleri, KOSGEB hibe parametreleri, GİB e-dönüşüm mevzuatı ve küresel Avrupa Birliği (NACE Rev. 2) ile ABD (NAICS) eşleşme rehberi.

Ana Sektör I, KONAKLAMA VE YİYECEK HİZ
Bölüm Kodu 56, Yiyecek ve içecek hizmet
İSG Tehlike Sınıfı Az Tehlikeli
GİB Güncellik 2026 Mevzuatı

1 KOBİ Faaliyet Analizi ve Kapsam Tanımı Neleri Kapsar?

561111 (resmi noktalı yazımıyla 56.11.11) NACE kodu; Restoran işletmecileri, kafe ve kahve dükkanı kurucuları, döner/kebap ustaları, fast-food büfe işletmecileri, tatlıcılar ve catering firmaları. Bu faaliyet kolu, Türkiye'de hem ticari sicil tescilinde ana sözleşme konusu olarak belirlenir hem de Gelir İdaresi Başkanlığı ve Sosyal Güvenlik Kurumu sistemlerinde şirketin risk profilini tayin eder.

Faaliyet Kapsamına Dahil Olan İşlemler

  • Oturacak yeri olan fast-food (hamburger, sandviç, tost vb.) satış yerleri (büfeler dahil) tarafından sağlanan yemek hazırlama ve sunum faaliyetleri doğrultusunda gerçekleştirilen tüm ana operasyonlar ve hizmet sunumu.
  • Müşterilerle akdedilen hizmet/satış sözleşmelerine istinaden resmi fatura veya e-Arşiv/e-Fatura düzenlenmesi.
  • Faaliyetin yürütülmesi için gereken sarf malzemeleri, lisanslar ve ofis/operasyon giderlerinin deftere gider kaydedilmesi.
  • Gerektiğinde aynı unvan altında bu faaliyetle doğrudan bağlantılı tali işlerin yürütülmesi.

Faaliyet Kapsamı Dışında Kalan İşler

  • Bu NACE kodunun açıkça tanımladığı kapsamın dışında kalan ve farklı ruhsata tabi olan bağımsız iş kolları.
  • Ayrı bir özel izin veya bakanlık lisansı (SPK, BDDK, Ulaştırma Bakanlığı vb.) gerektiren regüle finansal veya taşımacılık hizmetleri.
  • İmalat yapmaksızın sadece perakende ticaret koduna sahipken doğrudan fabrika/üretim bandı işletilmesi.

2 Küresel Sınıflandırma: Avrupa Birliği (AB) ve ABD (NAICS) Karşılıkları

Uluslararası Ticaret Standartları

Türkiye'de kullanılan 6 haneli 561111 NACE kodu, uluslararası ticarette, yurt dışı şirket kuruluşlarında (Delaware, Wyoming LLC veya İngiltere LTD), e-ihracatta ve küresel ödeme altyapılarında (Stripe, PayPal, Wise) aşağıdaki uluslararası kodlarla doğrudan eşleşmektedir:

🇪🇺 Avrupa Birliği & Birleşmiş Milletler Eurostat Standart
AB NACE Rev. 2 Sınıfı (4 Hane): 56.11 Yiyecek ve içecek hizmeti faaliyetleri
Birleşmiş Milletler (UN ISIC Rev. 4 Kodu): 5611

Almanya, Fransa, İtalya, Hollanda ve tüm 27 AB üyesi ülkede ilk 4 hane (56.11) birebir aynıdır. Sınır ötesi KDV muafiyetlerinde (VIES sistemi) ve AB ihalelerinde bu 4 haneli kod tanınır.

🇺🇸 Amerika Birleşik Devletleri (ABD) U.S. Census Bureau
ABD NAICS Karşılığı: 7223-7225 Food Services and Drinking Places (Restoranlar, Lokantalar, Kafeler ve Catering)
Kullanım Alanı (IRS & E-İhracat): US LLC / C-Corp Kuruluşu, IRS EIN Başvurusu, W-8BEN-E Formu

ABD pazarında şirket açarken (Delaware, Wyoming vb.), IRS vergi beyanlarında, Mercury/Brex banka hesaplarında ve Stripe US açılışında bu NAICS kodu kullanılır.

Küresel Ödeme Sistemleri ve Visa/Mastercard MCC Eşleşmesi: Bu sektörde faaliyet gösteren ve yurt dışına e-ihracat veya sınır ötesi dijital hizmet sunan işletmeler için küresel kartlı ödeme ağlarında ilgili kategori MCC 5812 (Yeme-İçme) / 5814 (Fast Food) olarak sınıflandırılır. Küresel sanal POS ve tahsilat geçitlerinde (Stripe, Wise, PayPal vb.) doğru MCC/NAICS eşleşmesi fon blokaj risklerini engeller.

3 6331 Sayılı Kanun İSG (İş Sağlığı ve Güvenliği) Yükümlülükleri

Az Tehlikeli

6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu uyarınca 561111 NACE kodu Az Tehlikeli tehlike sınıfındadır. İşletmede en az 1 sigortalı çalışan olması halinde İSG-KATİP bildirimleri derhal tamamlanmalıdır.

İSG Parametresi Yasal Zorunluluk / Periyot Yasal Dayanak & Açıklama
İş Güvenliği Uzmanı 50 ve üzeri çalışanda C Sınıfı İş Güvenliği Uzmanı zorunludur. 50'den az çalışanı olan işyerlerinde ise işveren/işveren vekili Bakanlık onaylı eğitimi alarak İSG hizmetlerini bizzat yürütebilir. 6331 Sayılı Kanun m. 6 uyarınca İSG-KATİP sözleşmesi şarttır.
İşyeri Hekimi 50 ve üzeri çalışanı olan işyerlerinde İşyeri Hekimi zorunludur (Çalışan başına ayda en az 5 dakika). Çalışanların periyodik sağlık kontrollerini yapar.
Risk Değerlendirmesi En geç 6 yılda bir risk değerlendirmesi yenilenmelidir. İşyerinde meydana gelen iş kazaları veya değişikliklerde derhal yenilenir.
Temel İSG Eğitimi Çalışan başına 3 yılda en az 8 saat temel İSG eğitimi zorunludur. Çalışanlara sertifikalı temel iş sağlığı ve güvenliği eğitimi verilir.
Sağlık Muayenesi İşe giriş ve periyodik muayeneler en geç 5 yılda bir tekrarlanır. İşe girişlerde ve periyot dolumunda hekim onaylı rapor şarttır.
Acil Durum & Tatbikat Acil durum planı en geç 6 yılda bir yenilenir; yılda en az 1 kez tahliye tatbikatı yapılır. Yangın söndürme, ilk yardım ve tahliye ekipleri kurulur.
İSG İdari Para Cezası Uyarısı: İSG-KATİP üzerinden uzman ve hekim görevlendirmesi yapmayan işletmelere, görevlendirilmeyen her ay ve her uzman için 6331 sayılı Kanun m. 26 gereğince yüksek idari para cezaları uygulanmaktadır.

4 KOSGEB Hibe, Teşvik ve Faizsiz Kredi Durumu

KOSGEB Geleneksel Girişimci

Bu faaliyet kodu hizmet ve ticaret sektöründe yer aldığından KOSGEB Geleneksel Girişimci Programı'ndan faydalanabilir. Şirket kuruluş masrafları ve ilk 2 yıl boyunca çalışan personelin SGK prim performansına göre kademeli hibe ödemeleri yapılır.

Destek Programı Geleneksel Girişimci Destek Programı
Maksimum Destek Limiti 130.000 TL'ye Varan Kuruluş & İstihdam Desteği

Faydalanılabilecek Temel Destek Kalemleri:

5 GİB E-Dönüşüm ve Vergi Mevzuatı Yol Haritası (2026)

Gelir İdaresi Başkanlığı'nın (GİB) VUK 509 sayılı Genel Tebliği ve güncel e-dönüşüm takvimi doğrultusunda 561111 NACE kodunun tabi olduğu zorunluluk kriterleri aşağıda özetlenmiştir:

e-Fatura ve e-Arşiv Fatura Geçiş Şartları:

Restoran ve kafeler için genel e-fatura geçiş haddi 3 Milyon TL'dir. Paket servis ve online yemek platformları (Yemeksepeti, Getir, Trendyol Yemek) üzerinden satış yapanlarda ise e-ticaret eşiği 500 Bin TL uygulanır.

e-İrsaliye ve Lojistik Sevkiyat Kuralları:

Toptan et, sebze, içecek alımlarında tedarikçilerden e-İrsaliye kabulü ve fire takibi.

e-Defter ve İkincil Kopya Saklama Mecburiyeti:

Bilanço esasına geçen yeme-içme işletmeleri için e-Defter ve ikincil kopya saklama zorunludur.

Sektörel Özel Belge (e-SMM / e-Adisyon / e-MM):

e-Adisyon Zorunluluğu: GİB tebliğleri uyarınca belirlenen hasılatı aşan veya Kültür ve Turizm Bakanlığı işletme belgeli lokantalarda masada sipariş anında elektronik adisyon (e-Adisyon) düzenlenmesi zorunludur.

POS ve Ödeme Kaydedici Cihaz (ÖKC) Kuralı: Masada kablosuz ödeme alabilen ve bilgi fişi basabilen Yeni Nesil Ödeme Kaydedici Cihazlar (YN ÖKC).

6 Sektörel Ön Muhasebe, ERP ve Dijital Altyapı İhtiyaçları

Oturacak yeri olan fast-food (hamburger, sandviç, tost vb.) satış yerleri (büfeler dahil) tarafından sağlanan yemek hazırlama ve sunum faaliyetleri sektöründe rekabet eden bir KOBİ'nin operasyonel maliyetlerini düşürmek ve vergi cezalarından korunmak için kurması gereken ideal dijital altyapı bileşenleri:

Önerilen Sistem Mimarisi: Restoran POS & Adisyon otomasyonu, reçete maliyet takibi, stok düşüm motoru ve kurye sipariş entegratörü.

7 Sektördeki Benzer ve İlgili NACE Kodları

Şirket tescili veya faaliyet değişikliği esnasında 561111 kodu yerine veya bu koda tali (ikincil) faaliyet olarak eklenebilecek aynı sektördeki kardeş NACE kodları:

8 Sıkça Sorulan Sorular (KOBİ SSS)

? 561111 NACE kodunun Avrupa Birliği (AB) ve Amerika Birleşik Devletleri (ABD) karşılığı nedir?

561111 (56.11.11) NACE kodunun Avrupa Birliği (Eurostat) ortak sınıflandırmasındaki karşılığı NACE Rev. 2 Sınıfı 56.11 ve Birleşmiş Milletler ISIC Rev. 4 Kodu 5611'dir. ABD pazarında (U.S. Census Bureau ve IRS standartlarında) ise NAICS Kodu 7223-7225 (Food Services and Drinking Places (Restoranlar, Lokantalar, Kafeler ve Catering)) olarak tescil edilmektedir. Küresel kartlı ödemelerde ise MCC 5812 (Yeme-İçme) / 5814 (Fast Food) kategorisine eşleşir.

? 561111 NACE kodu ile şahıs şirketi mi yoksa Limited/A.Ş. mi kurulmalıdır?

561111 (56.11.11) NACE kodu hem şahıs işletmeleri hem de Limited veya Anonim Şirketler tarafından tescil edilebilir. Başlangıç aşamasında düşük ciro ve sermaye ile başlayan mikro girişimciler 1 günde kurulan şahıs şirketini; yüksek cirolu, ortaklı veya kurumsal ihalelere girmeyi hedefleyen işletmeler ise vergi planlaması açısından Limited Şirketi tercih etmektedir.

? 561111 NACE kodunda iş yeri açarken sanal ofis veya home-ofis adresi kullanılabilir mi?

İmalat, inşaat şantiyesi, restoran/kafe, klinik, kuaför veya ağır sanayi faaliyetleri belediyeden İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatı, itfaiye yangın uygunluk raporu ve çevre izni gerektirir. Sanal ofis adresiyle bu faaliyetlerin resmi ruhsatı alınamaz. Eğer fiziki imalat, ağır iş makineleri veya müşteri kabulü gerektiren bir dükkan/atölye işletiliyorsa fiziki işyeri şarttır; danışmanlık ve yazılım gibi hafif hizmetlerde ise sanal ofis geçerlidir.

? 561111 NACE koduna sahip bir işletme için İSG uzmanı tutmak zorunlu mudur?

Bu NACE kodu 6331 sayılı Kanun kapsamında 'Az Tehlikeli' tehlike sınıfındadır. 50 ve üzeri çalışanda C Sınıfı İş Güvenliği Uzmanı zorunludur. 50'den az çalışanı olan işyerlerinde ise işveren/işveren vekili Bakanlık onaylı eğitimi alarak İSG hizmetlerini bizzat yürütebilir. Sigortalı çalışan bulunmadığı sürece uzman tutma zorunluluğu başlamaz; ancak ilk çalışan işe girdiği anda İSG-KATİP sözleşmesi yapılmalıdır.

? 561111 NACE kodunda faaliyet gösteren bir KOBİ ne zaman e-Fatura ve e-İrsaliyeye geçmek zorundadır?

Restoran ve kafeler için genel e-fatura geçiş haddi 3 Milyon TL'dir. Paket servis ve online yemek platformları (Yemeksepeti, Getir, Trendyol Yemek) üzerinden satış yapanlarda ise e-ticaret eşiği 500 Bin TL uygulanır. Brüt satış hasılatı şartının yanı sıra e-ticaret kanallarından satış yapılması halinde 500 Bin TL sınırı geçerlidir. Ayrıca 10 Milyon TL hasılatı aşan veya zorunlu sektörlerdeki KOBİ'ler e-İrsaliye kapsamına girmektedir.

İlgili KOBİ Dijitalleşme ve Mevzuat Rehberleri