E-irsaliyede şoför TC'si zorunlu mu? Transit sevkiyatta yabancı plakalı tır ve yabancı şoför (pasaport no) bilgisi Luca sistemine nasıl girilmeli?
2 Cevap Nasıl Uygulanır?
Transit sevkiyatlarda yabancı plakalı araç ve yabancı uyruklu şoför istihdam edildiğinde e-İrsaliye düzenlenmesi, hem Gelir İdaresi Başkanlığı (GİB) teknik kılavuzları hem de Luca sistemi özelinde dikkatle yönetilmesi gereken bir süreçtir. Sorunuzdaki iki kritik boyutu mevzuat ve uygulama bazında inceleyelim:
1. E-İrsaliyede Şoför TCKN'si Yasal Olarak Zorunlu mu?
- Taşıma Türüne Göre Ayrım: 509 Sıra No.lu VUK Genel Tebliği ve GİB e-İrsaliye Kılavuzu'na göre, taşıma işlemi kendi özmal aracınızla yapılıyorsa veya doğrudan bir gerçek kişi şoföre yaptırılıyorsa araç ve şoför bilgileri zorunludur. Ancak taşıma bir lojistik / kargo firması (taşıyıcı tüzel kişi) aracılığıyla yapılıyorsa, 'Taşıyıcı Firma' (CarrierParty) VKN ve unvanının yazılması yeterli olup şoför TCKN'si zorunlu kılınmamıştır.
- Fiili Denetimler ve Transit Rejimi: Mal transit rejimde gümrük hattında taşındığından gümrük muhafaza memurları ve yol denetim ekipleri fiziki araç ve sürücü kontrolü yapar. Bu sebeple transit taşımalarda şoför ve çekici/dorse plakasının irsaliyede eksiksiz gösterilmesi yüksek önem sahiptir.
- Yabancı Şoför Kuralı: Şoför yabancı uyruklu ise doğal olarak TCKN bulunmaz. GİB UBL-TR standardında şoför kimlik alanı
schemeID="PASSPORT"değerini destekler. Dolayısıyla yabancı şoför için TCKN yerine Pasaport Numarası yazılması yasal ve teknik olarak tamamen geçerlidir.
2. Luca Sisteminde Yabancı Şoför ve Plaka Girişi Nasıl Yapılır?
- Sevkiyat / Taşıma Bilgileri Ekranı: Luca e-İrsaliye modülünde belge oluştururken alt kısımdaki 'Taşıma Bilgileri' veya 'Sevkiyat Detayı' sekmesine geçin.
- Taşıma Türü ve Şoför Bilgisi: Taşıma tipi olarak 'Karayolu' seçin. 'Sürücü Adı' ve 'Soyadı' alanlarını pasaportta yazdığı şekilde (Latin harfleriyle) doldurun.
- Kimlik Numarası Alanı: Luca'da kimlik tipi seçeneği varsa 'Pasaport' işaretlenerek pasaport numarası girilmelidir. Eğer kullandığınız Luca sürümünde TCKN alanı katı 11 haneli sayısal algoritma doğrulaması yapıyorsa ve pasaport girişine izin vermiyorsa, Luca entegratör ayarlarından 'Yabancı Taşıyıcı / Şoför' seçeneği kontrol edilmeli; ardından irsaliyenin Açıklama / Notlar alanına 'Sürücü: [Ad Soyad], Pasaport No: [Numara], Uyruk: [Ülke]' bilgisi yazılmalıdır.
- Yabancı Plaka Formatı: Luca plaka alanına yabancı plakaları ülke kodu ve plaka numarası bitişik veya tire ile (Örn: RO-B-123XYZ veya BG-CA4567AB) girilebilir. Çekici ve dorse plakalarının ikisi de ilgili alanlara ayrı ayrı yazılmalıdır.
Bu şekilde düzenlenen e-İrsaliyenin kağıt çıktısı veya karekodlu PDF örneği şoföre teslim edildiğinde, hem yol denetimlerinde hem de sınır kapısındaki gümrük tescil işlemlerinde hiçbir idari yaptırımla karşılaşmazsınız.
Taşıma yetkili bir lojistik şirketi üzerinden yapılıyorsa şoför TCKN'si zorunlu olmayıp taşıyıcı firmanın VKN'si yeterlidir; ancak kendi organize ettiğiniz transit taşımalarda gümrük ve yol denetimleri için şoför bilgisi mutlaka bulunmalıdır. Yabancı şoförlerde TCKN yerine pasaport numarası geçerlidir. Luca'da sevkiyat sekmesinden taşıma türünü karayolu seçip şoförün adını, yabancı plakasını ve kimlik türünü Pasaport olarak belirleyip numarasını girin; sistem kısıtı yaşamamak adına e-irsaliyenin açıklama bölümüne de şoförün ad-soyad, pasaport numarası ve ülke bilgisini not düşmeniz yeterli olacaktır.